Open en democratische samenleving
D66 ontleent haar naam aan het gegeven dat democratie voor onze partij centraal staat. Mensen worden gezien als mondige burgers, in staat verantwoordelijkheid te dragen voor zichzelf en de gemeenschap waarin zij leven. In een democratische maatschappij kunnen alle mensen deel hebben aan beslissingen die hen raken. Voor D66 is democratie een ethische houding die openheid en verdraagzaamheid eist tegenover anderen. Het is doel van en een middel voor ons politiek handelen.
Democratie is met name een doel, omdat de democratische manier om machtsverhoudingen, invloed en controle te regelen, op mening terrein nog niet is gerealiseerd. Die ethische houding is dan ook nog geen gemeengoed. Democratie is voor D66 een middel, omdat het de beste methode van besluitvorming biedt en omdat het principe van 'elke mens één stem' voortvloeit uit onze erkenning van het beginsel, dat een ieder gelijke rechten dienen te worden toegekend.
'De meeste stemmen gelden' is een democratische spelregel om samen te beslissen. Deze mag echter nooit zo worden gebruikt dat daardoor de grondwaarden en het voortbestaan van de democratie zelf in gevaar worden gebracht. Een democratie is deze naam slechts waardig, indien deze de rechten en belangen van minderheidsgroepen erkent.
D66 is principieel tolerant. Wij eerbiedigen de door iedere democraat en democratische politieke partij gehanteerde beginselen. Veelvormigheid van opvattingen binnen een samenleving en ook de botsing van die opvattingen kunnen inzicht verdiepen en tot betere gezamenlijke besluitvorming leiden. Wij aanvaarden verschil in uitgangspunten niet slechts uit welwillendheid, maar ook omdat wij de fundamentele gelijkwaardigheid van mensen erkennen. Democratische verdraagzaamheid eindigt echter waar de verdraagzaamheid zelf wordt aangevallen, waar de fundamentele gelijkwaardigheid van alle mensen wordt ontkend en waar geweld de plaats van vrijheid en recht opeist. Daartegen is verweer geboden. Een democratie die niet de moed heeft zichzelf in stand te houden is niets waard.
Deze opvattingen liggen niet onwrikbaar verankerd in dogmatische geschriften. Onze politieke doelstellingen willen wij bereiken vanuit onze democratische gezindheid, door op basis van een gedegen analyse van de vraagstukken realistische voorstellen te doen. De totstandkoming van partijstandpunten en de uitleg ervan is aan het gezamenlijk oordeel van alle leden onderworpen.
Democratie is een hoopgevend en een riskant avontuur, begonnen in een tijdperk waarin mensen zich gingen emanciperen, dwars tegen feodale, paternalistische en oligarische tradities in. Democratie kan geen in zichzelf rustende toestand zijn. Het behouden en de bevordering daarvan is in de turbulente wereldsamenleving van vandaag zonder meer een uitdaging.
Democratie is niet alleen een kwestie van het verbeteren van besluitvormingsprocessen. Politiek handelen moet gericht zijn op handhaving en verbetering van individuele ontplooiingsmogelijkheden. De ontplooiing van de mens moet geschieden in vrijheid en verantwoordelijkheid, naar eigen inzicht en overtuiging, in solidariteit met medemensen en zonder discriminatie van anderen. D66 beschouwt de verscheidenheid van mensen en opvattingen als een positief gegeven en tevens als voornaamste bron van maatschappelijke vernieuwing.
Terug naar visie uitgangspunten
